الشيخ عباس القمي
874
الفوائد الرضوية في أحوال علماء المذهب الجعفرية ( فارسى )
و أنه سيولد له ولد مبارك ينفع اللّه به ، و بعده « 1 » أولاد - الخ . فعمّت بركته الأنام و انتفع به الخاص و العام و بقيت آثاره و مصنّفاته مدى الأيام ، و عمّ الانتفاع بفقهه و حديثه فقهاء الأصحاب ، و من لا يحضره الفقيه من العوام « 2 » . و بالجمله : اين بزرگوار همان ابن بابويه است كه احاديث مرويه از او در تمام كتب حديث مسطور وصيت مآثر علم و فضل او مشهور است ، كنيتش « ابو جعفر » و لقبش « صدوق » و سينهء حقايق دفينهاش جواهر علوم را صندوق بود . شيخ طوسى روايت كرده كه ، على بن حسين بن موسى بن بابويه دختر عمويش محمد بن موسى بن بابويه زوجهء او بود ، از او اولادى نشد ، لاجرم كاغذى خدمت جناب شيخ ابو القاسم حسين بن روح ، نايب سوم امام عصر عليه السّلام نوشت كه شيخ از حضرت التماس نمايد كه خدا را بخواند براى آنكه اولادهايى كه عالم به فقه باشند براى او روزى شود . از ناحيهء مقدسه جواب آمد كه از اين زوجه اولاد براى تو نخواهد شد و لكن زود باشد كه جاريهء ديلميهاى مالك شوى و از او دو پسر فقيه روزى تو شود . و بالجمله : چنان شد كه آن حضرت خبر داده بود و از على بن بابويه سه اولاد شد كه دو پسرش فقيه بودند : محمد و حسين كه هر دو ماهر در حفظ و فقه بودند و حفظ مىكردند آنچه را كه غير ايشان از اهل قم حفظ نمىتوانستند كرد ، و برادر ديگرى داشتند كه متوسط بود در سن و نامش حسن بود و از اهل عبادت و از مردم كناره كرده و لكن اهل فقه نبود . و روايت شده كه ، هرگاه محمد و حسين پسران على بن بابويه چيزى روايت مىكردند مردم تعجب مىنمودند از حافظهء ايشان و مىگفتند : اين خصوصيت براى شما به واسطهء دعاى امام عصر عليه السلام است براى شما و اين امرى بوده مستفيض در اهل قم « 3 » . و بالجمله : شيخ صدوق ، بسيار جليل و حافظ احاديث بوده به حدى كه ديده نشده
--> ( 1 ) . الغيبه ، ص 194 ( 2 ) . نيز ر . ك : رجال سيد بحر العلوم ، ج 3 ، ص 292 ( 3 ) . الغيبه ، ص 187